Başbakanlık Kamu Görevlileri Etik Kurulu, 'Kamu Görevlileri Etik Rehberi' hazırladı

Başbakanlık Kamu Görevlileri Etik Kurulu tarafından "Kamu Görevlileri Etik Rehberi" hazırlandı. Rehberde, kamu kurumlarında yaşanan etik dışı uygulamalar örneklerle anlatıldı.

Etik Rehberi, Avrupa Birliği tarafından finanse edilen, Avrupa Konseyi'nce Kamu Görevlileri Etik Kurulu ile işbirliği halinde yürütülen "Türkiye'de Yolsuzluğun Önlenmesi İçin Etik (TYEC)" projesi kapsamında hazırlandı.

Rehberde, etik davranış ilkeleri ile varılmak veya elde edilmek istenen amacın devlette ve toplumda yolsuzluğu ve genel olarak yozlaşmayı önlemek ve dürüstlüğü hâkim kılmak olduğu belirtildi. Mevcut denetim yöntemlerinin, yönetim süreci içinde ortaya çıkan kötü yönetim uygulamalarını ve yolsuzlukları önlemede yetersiz kaldığına işaret edilerek, "Mevcut yöntemlerle yolsuzluklar, ancak ortaya çıktıktan sonra tespit edilebildiğinden, israf olan kamu kaynaklarını geri kazanmak çoğu zaman mümkün olamamaktadır. Bu durumda yolsuzluğu ortaya çıkmadan önlemeye yönelik bir araç olan etik denetimi büyük önem kazanmaktadır." denildi.

Rehberde, kamu görevlilerinin görevlerini yaparken dürüst ve tarafsız olmaları şu örnekle anlatıldı: "İl Sağlık Müdürü İhsan bey, tıpta uzmanlık sınavına hazırlanan ve hastaların yoğun olduğu bir sağlık ocağında görev yaptığı için sınava hazırlanacak zaman bulamayan yeğeni pratisyen hekim İsmail beyi, hasta yoğunluğunun olmadığı bir yere görevlendirmiştir."

Kamu kurumlarında yaşanacak hizmet kayırmacılığı, "Genel Müdür Haluk bey, milletvekili adaylığı için görevinden istifa etmiştir. Haluk beyin seçim kampanyasını büyük ölçüde kurumun ihaleli işlerini yürüten işadamı Emin bey finanse etmiştir. Milletvekili seçilemeyen Haluk bey, genel müdür olarak göreve geri dönmüştür. Emin bey, Haluk beyden hak ediş ve ödemelerde ayrıcalık beklemektedir." örneğiyle açıklandı.

Devlet kurumlarına güven ve saygınlığının suistimaliyle ilgili ise, "Devlet hastanesinde iç hastalıkları uzmanı olarak görev yapan Dilek hanım, tetkiklerini yaptırmaları için hastalarını önceden anlaştığı görüntüleme merkezine yönlendirmektedir." örneği verildi.

Devlet memurlarının görevinin yerine getirmemesi ise şu örnekle anlatıldı: "Huzur evinde görev yapan Melahat hanım, yatağa bağımlı yaşlıların temizliğini yaparken, onlara bağırıp çağırarak hakaret etmektedir."

SİYASİ RAKİBİNE DİSİPLİN CEZASI

Devlet kurumlarında siyasi ikbal endişesiyle çok sık yaşanan bir olaya da "Belediye başkanı Musa bey, müdür Nevzat beyin istifa ederek seçimlerde kendisine rakip olacağını duymuştur. Bunun üzerine hemen Nevzat bey hakkında bir soruşturma başlatmış, görevlendirdiği soruşturmacıyı etkileyerek gerçeğe aykırı bir rapor düzenlenmesini sağlamış ve Nevzat beye disiplin cezası vermiştir." örneğiyle değinildi.

Devlet memurunun kendisine çıkar sağlaması, "Vergi denetmeni Tolga bey, denetlemek üzere gittiği bir özel hastanenin sahibine, muhasebe kayıtlarında ciddi açıklar bulduğunu, ancak kendisine ücretsiz check-up yapılması durumunda bunları görmezden gelebileceğini söylemiştir." sözleriyle anlatıldı.

MÜTEAHHİT VE MEMUR İLİŞKİSİ

Kamu görevlisi ile devlette iş yapan müteahhitler arasında zaman zaman yaşanan suistimallere de yer verildi. Memur ile müteahhit arasında yaşanan ilişki şu şekilde anlatıldı: "Genel müdür Semih bey, kaba inşaat halinde bir ev satın almıştır. Kurumun ihaleli işlerini yürüten firma sahibi Coşkun bey, Semih beye, evinin ince işlerini ve bahçe düzenlemesini sembolik bir ücret karşılığında tamamlamayı teklif etmiştir."

Kamu kurumlarına ait araçların özel amaçlarla kullanılmasının da örnekler anlatıldığı rehberde, kontrol mühendisinin denetimini yaptığı firmanın tatil köyünde aile ücretsiz yaptığı belirtildi.

Kamu görevlilerinin akrabalarına sınavlarda ayrıcalık tanınmasına da yer verildi.

Adam kayırmacılık şu şekilde ifade edildi: "Sınav komisyonunda görevli Emel hanım, başvuru listesini incelediğinde, amcasının oğlunun da müracaatta bulunduğunu öğrenmiştir. Evli olan Emel hanımın soyadı evlilik nedeniyle değiştiği için, kuzeniyle soyadı benzerliği bulunmamaktadır. Sınavdan önceki gece arayan amcası, kuzenine yardımcı olması için ricada bulunmaktadır."

Öğretmenlerin özel ders vermesi, doktorların hastaları özel muayenehanelerine yönlendirmeleri, belediye başkanlarının yakınlarına rant sağlaması örneklerle anlatıldı. Belediyede imar değişikliği ile sağlanan rantlar örneklerle anlatıldı. Belediye başkanlarının seçim dönemlerinde belediye imkanlarını çıkarları doğrultusunda kullanılması şu ifadelerle anlatıldı: "Belediye başkanı Hüsamettin bey, yapılacak yerel seçimlerde yeniden aday olmuştur. Seçim kampanyasında kullanacağı afiş ve bayrakların, itfaiye araçlarınca asılması talimatını vermiştir."

İHALE YOLSUZLUKLARI

Rehberde, sık sık kamuoyunun gündemine gelen ihalelerde yaşanan yolsuzluklara da yer verildi. İhale yolsuzluğu, "Büyük bir satın alma ihalesi yapılacaktır. Kurumun üst yöneticisi Tahsin bey, ihale şartnamesini hazırlayacak olan müdür İhsan beyi makamına çağırarak, şartnameyi belli bir firmanın ihaleyi kazanacağı şekilde hazırlamasını istemiştir." örneğiyle anlatılmaya çalışıldı.

Her göreve gelen üst düzey kamu görevlilisin makam aracını değiştirmesi ve odasını yenilemesiyle ilgili örneklere de yer verilen rehberde, özel işleri için devletin telefonunun kullanması bile örneklerle anlatıldı.

"KAMU GÖREVLİLERİ İKİLEMDE KALIYORLAR"

Rehbere sunuş yazısı yazan Başbakanlık Kamu Görevlileri Etik Kurulu Başkanı Prof. Dr. Bilal Eryılmaz, kamu görevlileri, karar verirken ya da bir eylemde bulunurken ikilemde kalabildiği ve bazen karar vermekte zorluklar yaşadığını belirterek, "Böyle durumlarda yetkilerin ve kaynakların adil, tarafsız, dürüst ve tutarlı bir biçimde nasıl kullanılacağı sorunu ortaya çıkmaktadır. Bu rehber, kamu görevlilerine, görevlerini yerine getirirken uymaları gereken etik davranış ilkeleri konusunda, örnekler yardımıyla pratik bilgiler vermeyi hedeflemekte ve karar verme sürecinde sıkça karşılaşılan etik ikilemlerin çözümünde yardımcı olmayı amaçlamaktadır." ifadelerini kullandı.


12 Şubat 2010 Haberleri 1 2 3 4 5