Hakem antrenmanında devrim...

Türkiye Futbol Federasyonu, Şubat ayından itibaren başlattığı devrim niteliğindeki uygulamayla, hakemlerin fiziksel performanslarını yükseltemeye çalışıyor.

Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu öğretim üyesi Ali Kızılet yönetiminde, her hakeme uygulanan testler sonucu özel antrenman programları hazırlandığı belirtilirken, uygulamanın sonuçlarını değerlendirmek amacıyla 593 hakemin fiziksel testlere alındığı açıklandı. 5 ay gibi kısa sürede bile uygulamanın son derece olumlu sonuçlar verdiği belirtilirken, özellikle dayanıklılık konusunda uluslararası değerlere yaklaşıldığı açıklandı. Yapılan testlerde, Üst Klasman Hakemlerinin 2008 yazında ortalama 1249 metre olan koşu mesafesi 1460 metreye, Üst Klasman Yardımcı Hakemlerininki ise 1199 metreden 1337 metreye ulaştığı belirtildi.

Türk hakemleri için devrim niteliğinde bir gelişme sağlandığı ve tüm klasman hakemlerini kapsayan, bilimsel antrenman tekniklerinin hayata geçirildiği belirtildi. Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksek Okulu öğretim üyelerinden antrenman bilimcisi Ali Kızılet'in hazırladığı programlar, yine onun nezaretinde hakemler üzerinde uygulanmaya başlandı.

HAKEM EN AZ FUTBOLCU KADAR KOŞUYOR

Futbol Federasyonu Basın Departmanı'nın hazırladığı TamSaha dergisi'ne açıklamalarda bulunan Ali Kızılet, hakemin saha içinde futbolcudan daha dezavantajlı bir konumda olduğunu söyledi.

Ali Kızılet, hakemlerin oyun boyunca 9-11.5 km. arasında mesafe kat ettiğini belirterek, ''Yani en az futbolcu kadar koşuyor ve oyunun içinde aktif ya da pasif dinlenme şansı yok. Hakem hep oyunun içinde olmak ve üstelik pozisyona yakın olmak zorunda. Aksi halde görme netliği azalır. Yorgunluk arttıkça görme derinliği düşer ve görme açısı daralır. Hakem bütün bunlarla baş etmek zorunda." dedi.

Bu gerçekten hareketle, hem hakeme özel hem de her hakem için bireysel antrenman programları hazırlama zorunluluğunun doğduğuna dikkat çeken Kızılet, hakem antrenmanlarının düzenlenmesi ve yeni bir yapıya kavuşturulması gerektiği gerçeğiyle TFF Genel Sekreteri Ahmet Güvener'in FGM Elit Hakem ve Oyuncu Takip Ünitesi'nin kurulmasına karar verdiğini söyledi. Kızılet, "Amacımız, hakemlerimizin antrenmanlarını bilimsel veriler ışığında, ihtiyaçlarını karşılayacak şekilde düzenlemek ve gelişmelerini takip etmekti. Temel hedefimiz, hakemlerimize uygulanan test verileri çerçevesinde hakemlere özgü bireysel antrenman uygulamalarıyla fiziksel gelişimlerini üst düzeye yükseltmekti." diye konuştu.

HAKEME ÖZGÜ ANTRENMAN

Ali Kızılet, bugünkü sisteme bakarak bazılarının, "Hakemler geçmişte antrenman yapmıyor muydu?" diye düşünebileceğini hatırlatarak, "Elbette antrenman yaptırılıyordu. Ama benim açımdan doğru olmayan antrenman, antrenman değildir. Yaptığım fiziksel aktivite benim ihtiyacımı karşılamıyorsa, benim için antrenman değildir. Antrenman, belirli bir amaç doğrultusunda, branşın fiziksel ve teknik özelliklerini içerir. Benim branşım ne; hakemlik. Ben hakem olarak ne yapıyorum, koşuyorum, duruyorum, geri geri gidiyorum, yan yan gidiyorum, arada bir sprint atıyorum, yavaşlıyorum. O zaman benim antrenmanım da böyle olmalı. Yoksa ben hiç durmadan 1.5 saat canım çıkana kadar koşmuşum. Böyle bir antrenman modeli yok. Bir birey, antrenmanın sonunda bitkinse, yapılan o antrenman yanlıştır. Yorgunsa problem yok ama bitkinse yanlıştır. Çünkü o zaman o bireyin dozajı aşılmıştır." ifadelerini kullandı.

Bu noktadan hareket eden Kızılet, hakemlerin saha içindeki davranışlarına göre özel bir antrenman programını hayata geçirdiğini de belirterek bu konuda şu bilgileri verdi;

"Hakem sahada ne yapıyorsa, antrenmanda da onu yaptırıyoruz. Maçları seyrederken hakemin neler yaptığına bakıyorum. Nerede geri geri, nerede yan yan koşuyor, nerede sprint yapıyor, bunları antrenman bilimi prensipleri içinde antrenman tekniği haline getiriyorum. Buradan buraya yan yan koşacaksın, burada dönüp sprint atacaksın, buradan jogla gideceksin, sonra dönüp geri geri gideceksin, sonra yürüyeceksin, sonra artan hızla 30-40 metre koşacaksın ve turunu tamamlayacaksın. Bunu 5 tur yapacaksın. Bu bir set olacak ve iki sette antrenman bitecek. Yani antrenman biçimini ben tamamen hakemlerin hareketlerinden esinleniyorum."

Yeni modelin birinci ayağı "hakeme özgü antrenman"sa, ikinci ayağı da "her hakem için bireysel antrenman." diye Ali Kızılet, antrenman programlarını hazırlarken her hakemin yaşına ve fiziksel özelliklerine dikkat etmek gerektiğinin altını çizerek, "Futbol takımı içinde yaş farkı çok önemli değildir. Bir oyuncu 20, diğeri 30 yaşında olabilir ama bu aralıktaki sporcular arasında fiziksel açıdan çok büyük farklılıklar çıkmaz. Ancak 30 yaşında da hakemimiz var, 42 yaşında da. Dolayısıyla öyle antrenmanlar planlamalıyız ki, kendilerine özgü ve en üst düzeyde verim alacakları boyutta olmalı. Bu yaptığımız iş, bilim ve sporun bir araya geldiği çok güzel bir örnektir." şeklinde konuştu.

TEK TEK PROGRAM GÖNDERİLİYOR

Üst düzey hakemlerle yardımcı hakemlerin performans ölçümlerinin 2008 yazında İstanbul Tıp Fakültesi Spor Hekimliği Anabilim Dalı ve Marmara Üniversitesi Beden Eğitimi ve Spor Yüksekokulu uzmanları tarafından gerçekleştirildiğini de belirten Kızılat, bu ölçümler ışığında Üst Klasman Hakemlerin özel antrenmanlarının Şubat 2009 tarihinden itibaren yapıldığını söyledi.

Hakemlerin antrenmanlarını yaparken kalp atımlarını kayıt edecekleri kalp atım cihazı kullanmalarını zorunlu tuttuklarını belirten Ali Kızılet, her hafta başında hazırlayıp gönderdiği antrenman programını uygulayan hakemlerin, kalp atım cihazı kayıt sonuçlarını da geri gönderdiğini söyledi. Böylece hakemlerin fiziksel durumunu ve ihtiyaçlarını karşılayacak bireye özgü gelişimleri sağlandığını da belirtti. Aynı zamanda hakemler tarafından gönderilen bilgiler düzenlenerek her hakem için veri bankası oluşturulduğunu belirten Ali Kızılet, bu fikrinin TFF Genel Sekreteri Ahmet Güvener ve MHK Başkanı Oğuz Sarvan tarafından olumlu karşılandığını söyledi. Ali Kızılet, klasman hakemlerini de programa katma gerekçesini şu sözlerle açıkladı;

"Belirli bir dönem sonra klasman hakemleri bu ülkenin üst klasmanları olacak. Ben işimi yaparken günümü gün edeyim diye düşünmüyorum ki. Ülkeme faydalı olmak istiyorum. Klasmanları da katınca, 36 ilde antrenörler belirledik. 36 ile her hafta sonu klasman hakemleri için antrenman programı gönderiyorum. 35 üst klasman hakemimize ise ayrıca bireysel antrenman programı yolluyorum. İş yoluna girdi, güzel gidiyor, ardından üst klasman yardımcılara da başladık. Onlara şimdilik sadece Çarşamba günleri özel antrenman gönderiyoruz ama çok kısa bir sürede onlara da bireysel antrenman programı yollayacağım."

SONUÇLAR GÖZ KAMAŞTIRICI

Tüm bu yoğun çalışmaların sonucunu görmek ve değerlendirmek için, 2009-2010 sezonunun antrenmanlarını planlamak amacıyla, 12-21 Temmuz 2009 tarihleri arasında 480 klasman hakemi, 21-23 Temmuz 2009 tarihleri arasında da 113 Üst Klasman Hakem ve Yardımcı Hakem fiziksel testlere alındığı da belirtildi.

Bu değerlendirme sırasında, dayanıklılık ölçümlerinde uygulanan uluslararası Yo Yo Testi'nin kullanıldığı, hakemlere ayrıca "Anaerobik dayanıklılık ve yorgunluk indeksi", "Sürat ve hızlanma", "Koordinasyon ve çabukluk", "Kuvvet", "Karar verme yeteneği" testleri uygulandığı, "Vücut kompozisyonu ölçümleri" yapıldığı belirtildi.

Ortaya çıkan sonuçların çarpıcı olduğu, 5 ay gibi fiziksel antrenman açısından uzun sayılmayacak bir sürede önemli gelişmeler kaydedildiğinin gözlendiği açıklandı. Özellikle hakemlerin dayanıklılık özelliklerinin, uluslararası değerlere yaklaştığı, 2008 yılı yazında ortalama Üst Klasman Hakemlerin 1249 metre olan koşu mesafesinin 1460 metreye, Üst Klasman Yardımcı Hakemlerin 1199 metre olan koşu mesafesinin de 1337 metreye ulaştığı belirtildi. Ali Kızılet, bu sistemin devam ettiği müddetçe, bugün 27-28 yaşındaki klasman hakemlerinin yarın 30-35 yaşına geldiklerinde 2300, 2400 metre koşacak düzeye gelebileceğini ve bunun da en üst limit olduğunu söyledi.

(CİHAN)


01 Ekim 2009 Haberleri 1 2 3 4 5