Afganistan'da seçim sistemi sahtekarlığa açık kapı bırakıyor (özel)

Afganistan, Perşembe günü yapılacak seçimlere sahtekarlık iddiaları altında gidiyor. Afgan vatandaşları, istedikleri adaya birden fazla oy vermek için diledikleri kadar oy pusulası alma imkanına sahip.

30 yıldır devam eden savaşlar nedeniyle 30 milyonluk Afganistan nüfusunun önemli bir kısmı mülteci olarak yaşıyordu. Devlet otoritesinin ülkenin bazı bölgelerinde yeniden sağlanması üzerine mülteciler, misafiri oldukları ülkelerin de zorlamasıyla, yeniden Afganistan'a dönmeye başladı. Ülkeye dönen yüz binlerce kişi, seçimler öncesinde seçmen kimliği almak için çadırlarda kurulan nüfus müdürlüklerine başvurdu.

Kayıt sisteminin entegre olmaması, Afgan mültecilerin farklı vilayetlerden farklı kimlikler almasına imkan sağlıyor. Vatandaşların oy pusulularından birden fazla alabilmesinin yanında binlerce pusulanın el altından satıldığı iddiaları da eklenince seçimlere gölge düştü.

SEÇİM SAHTEKARLIĞINA KARŞI ALINAN ÖNLEMLER SEÇİME KATILIM ORANINI DÜŞÜREBİLİR

Başkent Kabil'deki bir seçim merkezinden oy pusulasını alan Din Muhammed adlı vatandaşa göre birden fazla oy vermek imkansız. Oy kullanılması sırasında gözlemcilerin bulunacağını belirten Muhammed, "Hem de başparmaklarımıza boya sürüyorlar ve boya da 24 saat boyunca silinemiyor" diyor. Hacı Fetaullah adlı seçmene göre ise 5-6 oy pusulası almak hainlik ama bazı kişiler ise fazladan alınan oy pusulalarının ticaretinin yapıldığını açıkça ortaya koyuyor. Cihan muhabirinin "Birden fazla oy pusulası işinize yarar mı?" sorusuna Ecmel adlı şahıs şu cevabı veriyor: "'Tabi ki yarar; neden yaramasın! Mesela 6 tane karttan 3'ünü satar, diğerlerini de cebine koyar, oyunu kullanır."

Bazı vatandaşların birden fazla oy pusulası aldığını inkar etmeyen Afganistan Bağımsız Seçim Komisyonu Sözcüsü Nur Muhammed Nur, seçimlerde sahtekarlık yapılmasını engellemek üzere gereken önlemleri aldıklarını belirterek, "Hiç kimseye ikinci kez oy verme şansı tanımayacağız" ifadelerini kullanıyor.

Başparmaklara sürülen boya seçimin güvenirliğini artırsa da özellikle Taliban'ın etkili olduğu bölgelerde seçmen güvenliğini tehdit edecek. Taliban'ın seçime katılanları cezalandıracağı yönündeki haberler, parmak boyası uygulamasıyla birleşince, Batı desteli yönetimin meşruiyetini ortaya koyacak olan katılım oranını olumsuz etkileyecek. Bu yüzden yabancı güçler, usulsüzlükler yapılsa da seçime katılımın yüksek olması için bastırıyor. NATO da geçtiğimiz günlerde yayınladığı bir görüntüyle Afgan seçmenlerin her ne olursa olsun sandık başına gitmeye kararlı olduğu mesajını vermeye çalışıyor.

Afganistan'da Perşembe günü yapılacak başkanlık seçimlerinin favorisi Devlet Başkanı Hamid Karzai. İlk turda yüzde 50'lik seçim barajını geçmesine şüpheyle bakılan Karzai'nin en güçlü rakipleri ise eski bakanlar Abdullah Abdullah ile Eşref Gani.

(CİHAN)


18 Ağustos 2009 Haberleri 1 2 3 4 5